چرا برخي در ايران، مذاکره و توافق سياسي با آمريکا را به عنوان «راه حل» مطرح مي‌کنند؟

برجام يک تجربة بزرگ است. حسن روحاني به دنبال «عادي‌سازي روابط تهران- واشنگتن» بود. او مي‌‌خواست فراتر از آن، اعتمادسازي کند. خاتمي هم به دنبال از ميان برداشتن «ديوار بلند بي‌اعتمادي» ميان آمريکا و ايران بود.

حسن روحاني امتيازهاي زياد و کلاني به آمريکا و غرب داد. در برجام علاوه بر مسائل هسته‌اي و از کار انداختن چنگ و دندان فنآوري هسته‌اي ايران،حتي درباره سلاح‌هاي متعارف نيز مسائل مهمي مطرح شد. برجام 150 بازرس (مامور اطلاعاتي) خارجي را که در حد يک سرويس اطلاعاتي کوچک است، ملزم به حضور در ايران و نظارت بر مراکز هسته‌اي کرد، چيزي که در هيچ کشوري سابقه نداشت.

به‌رغم اينکه که آمريکا به هيچ يک از توافقات خود با ايران پايبند نبوده، چرا بازهم جريان سياسي اصلاح‌طلب بر توافق با آمريکا تاکيد دارد و آن را به عنوان «راه حل» مطرح مي‌کند.

آمريکا در طول يک سال دو‌ جنگ را براي تغيير نظام و تجزية ايران رقم زده است.

رهبر ايران را ترور کرده است و هزاران ايراني از جمله تمام دانش آموزان کودک يک مدرسه را به قتل رسانده است. زيرساختها را بمباران کرده و ايران را محاصره دريايي کرده است!

مؤسسه خاورميانه (MEI)، در تحليلي نوشته است که رفتار ايران و گرايش به توافق سياسي در تهران براي دولت آمريکا اهميت بسيار دارد.

تحليل گزارش (MEI) بدين‌معناست که گرايش تهران به توافق، متضمن اين پيام است که جنگ و حمله به ايران، رفتار ايران را تغيير داده است و ايران مي‌خواهد امنيت خود را با توافق سياسي تامين کند. اين رويکرد را مي‌توان «حماقت عظيم» ناميد. همه مي‌دانند که توافق کاغذي با آمريکا حتي امنيت يک روستا را هم تامين نمي‌کند، چه رسد به امنيت کشوري مانند ايران.

مؤسسه خاورميانه (MEI) نوشته است:

«يکي از مسائل تعيين‌کننده اين است که تهران اکنون درباره امکان دستيابي به توافق‌هاي سياسي با واشنگتن چه برداشتي دارد. اگر تجربه جنگ اين تصور را تقويت کرده باشد که توافق نمي‌تواند امنيت جمهوري اسلامي را تضمين کند، احتمالاً تمايل تهران به حفظ ابزارهاي بازدارندگي و افزايش قدرت مستقل خود بيشتر خواهد شد.»

اگر ايران بر روي توافق با آمريکا حساب نکند، به افزايش قدرت خود براي ايجاد بازدارندگي خواهد پرداخت. اين بازدارندگي در هر سطح، بازدارندگي واقعي است.

طبق تحليل مؤسسات و انديشکده‌هاي غربي مانند مؤسسة خاورميانه، تلاش و تاکيد در ايران بر توافق سياسي با آمريکا، به نفع آمريکا و تامين منافع اوست.

* دکتر يوسف شريف‌زادة دهخوارقاني