هشدار متخصصان درباره مصرف روغن ماهي

«جرمي پولاک»، متخصص قلب در مرکز پزشکي دانشگاه مريلند مي‌گويد مصرف مکمل روغن ماهي بدون تجويز پزشک در بهترين حالت بي‌فايده است اما ممکن است خطراتي هم داشته باشد.

او توضيح مي‌دهد: کارآزمايي باليني‌ وجود ندارد که فوايد يک مکمل روغن ماهي را ثابت کند. حتي برخي داده‌ها نشان مي‌دهند که اين مکمل‌ها مي‌توانند مضر باشند.

اين خبر ممکن است غافلگيرکننده باشد چون رابطه مستقيم ميان مصرف منظم ماهي و سلامت قلب کاملا اثبات‌شده است. مطالعات قبلي نيز نشان داده‌اند که مصرف منظم ماهي، خطر بيماري‌هاي قلبي‌عروقي را کاهش مي‌دهد و متخصصان اين تاثير را به مقدار بالاي اسيدهاي چرب امگا 3 در ماهي نسبت مي‌دهند.

با اين حال پولاک ادعا مي‌کند بيشتر مکمل‌هاي روغن ماهي موجود در بازار عمدتا حاوي چربي‌هاي اشباع‌ هستند. به اين معني که اگرچه اين مکمل‌ها واقعا «روغن ماهي» دارند اما مشکل اينجا است که مقدار امگا 3 مفيد آنها بسيار کم است و نوع چربي در آنها لزوما چربي مفيد امگا 3 نيست. در عوض، بخش زيادي از محتوياتشان را چربي‌هاي معمولي ماهي و حتي چربي‌هاي اشباع تشکيل مي‌دهد که براي سلامتي قلب ضرر دارند.

مطالعات نشان داده‌اند مقدار بالاي روغن ماهي مي‌تواند خطر فيبريلاسيون دهليزي (نوعي اختلال در ريتم قلب) را افزايش دهد. البته دليل اين موضوع هنوز مشخص نيست و خطر آن هم کم است اما به هر حال بهتر است قبل از مصرف هر دارو يا مکملي که ممکن است روي سلامتي قلبتان اثر بگذارد، با متخصص قلب مشورت کنيد.

«فرانک هان»، يک متخصص قلب ديگر نيز اين ارتباط را تاييد مي‌کند. او هم مي‌گويد علت دقيق افزايش خطر اين عارضه همچنان ناشناخته است اما معتقد است که اين اثرگذاري احتمالا ناشي از تغييراتي است که روغن ماهي در ساختار غشاي سلولي و رفتار کانال‌هاي يوني ايجاد مي‌کند.

او همچنين هشدار مي‌دهد مصرف بيش از حد روغن ماهي مي‌تواند باعث ناراحتي‌هاي گوارشي، تغيير در شاخص‌هاي خوني و افزايش خطر خونريزي شود.

راه‌هاي ايمن براي دريافت امگا 3

پولاک پيشنهاد مي‌کند به‌جاي مصرف مکمل، از متخصص قلب خود در مورد مصرف ئي‌پي‌اي (EPA) خالص‌شده امگا 3 يا «ايکوساپنت اتيل» سوال کنيد. البته اين مکمل فقط با نسخه‌ و معمولا همراه با استاتين‌ها (داروهاي کاهنده کلسترول) براي کاهش خطر مشکلات قلبي‌عروقي تجويز مي‌شود. يعني اگر کلسترولتان بالا نيست، احتمالا اصلا به آن نياز نداريد.

روش مطمئن ديگر براي دريافت امگا 3، خوردن ماهي است. خوردن ماهي بيش از يک‌ بار در هفته معمولا بي‌خطر است اما مصرف روزانه آن ممکن است خطر قرار گرفتن در معرض جيوه را بالا ببرد.

علاوه بر ماهي، منابع گياهي امگا 3 نيز عبارتند از بذر کتان، دانه چيا، گردو و شاهدانه.