13 تا 14 ميليون زن و مرد مجرد در سن باروري در کشور

مرضيه وحيد دستجردي، دبير ستاد ملي جمعيت و اولين بانوي وزير بهداشت  به مناسبت روز پزشک و در آستانه روز داروساز، درباره نگاه رهبر شهيد انقلاب به نظام سلامت اظهار کرد: رهبر شهيد انقلاب بسيار به مسائل حوزه سلامت اهتمام داشتند و براي اين حوزه ارزش قائل بودند. دقيقاً مسائل مربوط به حوزه سلامت و وزارت بهداشت را پيگيري و رصد مي‌کردند. جلساتي که بنده به‌صورت حضوري در خدمت ايشان بودم، سوالاتي که مطرح مي‌کردند، نظرات و پيشنهاداتي که مي‌دادند، همگي حاکي از اين بود که اشراف بسيار کاملي به مسائل حوزه سلامت دارند.

وي با بيان خاطره‌اي از توجه ويژه ايشان به نظام سلامت افزود: يکي از مواردي که به خاطر دارم اين بود که ما نمايشگاهي از دستاوردهاي حوزه سلامت، تجهيزات و دارو برگزار کرده بوديم و ايشان هم تشريف آوردند و از نمايشگاه بازديد کردند. در پايان نمايشگاه از من سوال کردند: «شما راجع به اين توليدات دارويي و تجهيزات پزشکي که در کشور انجام مي‌شود، آيا نظارت کافي داريد؟» عرض کردم ما تمام تلاشمان را مي‌کنيم که نظارت داشته باشيم و گزارشي هم در اين زمينه خدمت ايشان ارائه کردم. ايشان فرمودند من شنيده‌هايي دارم که کساني به عنوان توليد داخلي مي‌آيند و از برخي بودجه‌ها و اعتبارات استفاده مي‌کنند، ولي توليد نمي‌کنند؛ بلکه مواد را از خارج وارد مي‌کنند و اينجا اين مواد را سرهم يا فيلينگ مي‌کنند و تبديل به دارو مي‌کنند و به عنوان توليد داخلي مطرح مي‌کنند تا بتوانند از امتيازات توليد داخلي استفاده کنند. آيا چنين چيزي صحت دارد؟ من خدمت ايشان گفتم: بله، البته ميزانش بسيار کم است، ولي صحت دارد و ما هم پيگير اين امر هستيم که جلوي اين کار را بگيريم. اين موضوع نشان‌دهنده اين بود که ايشان چقدر در مسائل توليد داخلي دقت داشتند و نسبت به برخي آفاتي که ممکن است در کنار اين قضيه وجود داشته باشد، اشراف و اطلاعات داشتند و موارد مختلف را پيگيري مي‌کردند.

دستجردي با اشاره به توجه مقام معظم رهبري به چالش‌هاي اجتماعي ناشي از بيماري‌ها نيز به بيان خاطره‌اي پرداخت و اظهار کرد: براي مثال در زمان وزارت بهداشت، بنده درمورد بيماري اچ‌آي‌وي با ايشان صحبت کردم و ايشان فرمودند شما بايد درباره اين بيماري اطلاع‌رساني بکنيد و نگران بازخوردهاي منفي نباشيد. بگذاريد خانواده‌ها و کساني که در معرض هستند، در جريان قرار بگيرند يا وقتي راجع به موضوع پزشک خانواده و نظام ارجاع خدمت ايشان مطرح کردم، ايشان فرمودند: «آيا داستان پزشک خانواده همان مسئله پزشک محله است؟» من توضيح دادم که به يک بيان، همان پزشک محل است. اين نشان مي‌داد که ايشان شناخت خوبي نسبت به مسئله پزشک خانواده و پزشک محله داشتند و سوالاتي که مطرح مي‌کردند، همه ناشي از دقت نظر و اطلاعات خوب ايشان نسبت به مسائل حوزه سلامت
بود.

وزير اسبق بهداشت خاطرنشان کرد: راجع به مسائلي که ما بايستي در اقتصاد مقاومتي و توليد به آن‌ها دست پيدا کنيم تا در شرايط تحريم صدمه زيادي نخوريم، ايشان بسيار تأکيد و پيگيري مي‌کردند. همچنين حمايت جدي در اين زمينه داشتند؛ اينکه در چارچوب اقتصاد مقاومتي بتوانيم تا حد امکان روي پاي خودمان بايستيم و در زمينه تحريم‌ها، مسائل مربوط به سلامت مردم، مثل دارو و تجهيزات پزشکي، مورد خدشه قرار نگيرد ايشان بر اين موضوع تأکيد جدي داشتند.

دستجردي همچنين با اشاره به ابلاغ سياست‌هاي کلي سلامت توسط رهبر شهيد انقلاب در سال 1393 تصريح کرد: يکي از مهم‌ترين تأکيدات سياست‌هاي کلي سلامت که ما اين ميراث را از خود رهبر شهيدمان داريم، اين است که توليت حوزه سلامت به وزارت بهداشت داده شود. پيش از سياست‌هاي کلي سلامت، توليت تقريباً پراکنده بود؛ بخشي در وزارت بهداشت و بخش‌هاي ديگري در دستگاه‌هاي مختلف قرار داشت اما در سياست‌هاي کلي سلامت مي‌بينيم که بر توليت حوزه سلامت تأکيد شده و وزارت بهداشت متولي حوزه سلامت است. در سياست‌هاي کلي سلامت به عدالت در سلامت نيز اشاره شده است. اين عدالت يکي از مسائل اساسي و کليدي موردنظر امام شهيد ما بود تا مردم بتوانند دسترسي عادلانه به خدمات سلامت داشته
باشند.

وي افزود: اين جمله را من از ايشان به خاطر دارم که بارها فرمودند: «شما بايستي کاري بکنيد که مردم اگر بيمار شدند، جز رنج بيماري، رنج ديگري نداشته باشند.» واقعاً يک عدالت گسترده براي سلامت و دسترسي مردم به خدمات سلامت، به‌گونه‌اي که بدون رنج، بدون مشکلات مالي و اقتصادي و بدون مشکلات ناشي از عدم دسترسي بتوانند از خدمات سلامت بهره‌مند شوند، جزو مسائل اساسي موردنظر ايشان ب
ود.

وزير اسبق بهداشت بيان کرد: در سياست‌هاي کلي سلامت همچنين به مسائل مربوط به تجهيزات پزشکي، سطح‌بندي تجهيزات پزشکي و مسائل حوزه دارو و درمان توجه فراواني شده است. همه اين موارد بايد بيشتر مورد توجه قرار بگيرد، به‌ويژه مسئله توليد داخلي؛ تا ما بتوانيم در شرايط تحريم، که بالاخره سال‌هاي زيادي است درگير آن هستيم، کاري کنيم که مردم خدمات خوب سلامت را دريافت کنند و از خدمات مناسب و باکيفيت سلامت بهره‌مند شوند. اين موضوع نيز از تأکيدات جدي ايشان بود. ايشان به‌شدت مدنظر داشتند که خدمات به مردم، خدمات کيفي، عادلانه و با حداقل هزينه‌ها و با کمترين پرداخت از جيب باشد بنابراين روي قضيه بيمه‌ها و بيمه‌هاي درمان به‌شدت حساسيت داشتند و پيگيري مي‌کردند.

وزير اسبق بهداشت تأکيد کرد: اگر سياست‌هاي کلي سلامت ابلاغي مقام معظم رهبري به مرحله عمل برسد و توسط وزارت بهداشت، دستگاه‌هاي حوزه اقتصادي کشور، سازمان برنامه و بودجه و سازمان تأمين اجتماعي به‌طور کامل اجرا شود، آن موقع مي‌بينيم که شايد حدود 80 تا 90 درصد مشکلات مردم در زمينه بهداشت و درمان حل و رفع شود.

وي به بيان خاطره‌اي از دوران تصدي وزارت بهداشت اشاره و تصريح کرد: يکي از خاطرات بنده مربوط به اسفند سال 1388 است. يک اتفاق ناخواسته و تلخ در وزارت بهداشت رخ داد. من مطلع شدم که سوالات آزمون دستياري که قرار بود براي ورودي دوره دستياري برگزار شود، تقريباً دو سه روز مانده به آزمون لو رفته است. بعد از اينکه اين خبر تلخ به بنده رسيد، مجبور شدم براي اينکه حق شرکت‌کنندگان در آزمون دستياري ضايع نشود، آزمون را ابطال کنم. بعد هم دو هفته پس از آن، آزمون را با کمال صحت و درستي برگزار کرديم. البته در اين زمينه طراحي خيلي خاصي انجام داديم تا کساني که اگر قبلاً در اين زمينه دخالت داشتند و در فروش سوالات دست داشتند، نتوانند سوءاستفاده کنند و متوجه روند کار شوند. خوشبختانه اين کار در نهايت صحت و سلامت انجام شد. بعد من خودم شاهد بودم وقتي در پيِ پزشکان جوان مي‌رفتم، همه از من تشکر مي‌کردند و مي‌گفتند ما سال‌ها بود امتحان مي‌داديم؛ با اينکه درس خوانده بوديم و نمرات خوبي داشتيم، ولي قبول نمي‌شديم اما امسال قبول شديم.

وي ادامه داد: بنده در همان اسفند ماه، جلسه‌اي حضوري خدمت حضرت آقا بودم. ايشان از بنده تشکر کردند. البته من واقعاً خودم را لايق اين تشکر نمي‌دانم، ولي به من گفتند اولاً کار بسيار خوبي کرديد که آزمون را ابطال کرديد و اين فساد را کشف کرديد. با اين ابطال آزمون، شما اعتماد مردم را به دست آورديد. اين نشان مي‌داد که ايشان، نسبت به اعتماد عمومي مردم و سرمايه اجتماعي چقدر حساسيت داشتند. بعد از آن هم بود که ما مرکز سنجش وزارت بهداشت را راه‌اندازي کرديم تا ديگر از آن حالت سنتي طراحي سوالات و امکان لو رفتن سوالات خارج شويم. خوشبختانه امروز به‌صورت علمي، همان مرکز سنجشي که راه‌اندازي شده، کل آزمون‌هاي وزارت بهداشت را برگزار مي‌کند.

دبير ستاد ملي جمعيت در ادامه خاطرات خود دربارهدغدغه رهبر شهيد انقلاب در حوزه جمعيت و فرزندآوري ايرانيان گفت: سياست‌هاي کلي جمعيت در سال 1393 توسط امام شهيد ما ابلاغ شد. در زماني که در وزارت بهداشت حضور داشتم، يعني بين شهريور 1388 تا دي‌ماه 1391، در جلساتي که خدمت ايشان مي‌رسيدم، ايشان راجع به مسئله فرزندآوري، مسئله جمعيت و مسئله کنترل جمعيت از بنده سوال مي‌فرمودند. يک بار فرمودند: «آيا هنوز کنترل جمعيت در خانه‌هاي بهداشت انجام مي‌شود؟» که من خدمت ايشان توضيح دادم که ما اصلاً کنترل جمعيت را از برنامه‌مان خارج کرده‌ايم و اعتبارات و بودجه‌هاي کنترل جمعيت را براي سلامت خانواده، سلامت مادر، نوزاد و کودک قرار داده‌ايم.

دستجردي ادامه داد: من کاملاً مطلع بودم که ايشان در اين زمينه حساسيت دارند. ما خوشبختانه آن چه را که به عنوان يک ميراث بزرگ از امام خامنه‌اي شهيد داريم، سياست‌هاي کلي جمعيت است. همان‌طور که مي‌دانيد، سياست‌هاي کلي جمعيت، سياست‌هايي بسيار واقع‌بينانه، عالمانه و منطقي هستند. در اين سياست‌ها آمده است که ما بايستي رشد جمعيتمان را به بالاي 2/1، يعني نرخ جايگزيني، برسانيم. همچنين بندهاي متعددي به مسئله ازدواج و فرزندآوري اختصاص داده شده است.

وي افزود: همين الان هم ما به اين نتيجه رسيده‌ايم که بايستي روي مسئله ازدواج تأکيد بيشتري داشته باشيم و تسهيلات بيشتري براي ازدواج ارائه شود. حدود 13 تا 14 ميليون زن و مرد مجرد در سن باروري در کشور داريم؛ يعني حدود 14 ميليون نفر افراد مجرد در سن باروري که نياز به حمايت جدي براي ازدواج دارند و بعد از ازدواج نيز نيازمند حمايت براي فرزندآوري هستند. ما مي‌بينيم که در سياست‌هاي کلي جمعيت، موارد مختلفي درباره ازدواج بهنگام، آسان، به‌موقع و تشويق و حمايت از ازدواج مطرح شده است که اگر به اين موضوع پرداخته شود، شايد بتوانيم تأثيرات زودتر و سهل‌الوصول‌تري را شاهد باشيم.