اتصال ايستگاه خاوران به راه‌آهن تبريز با تونل 10 کيلومتري زيرزميني

جبارعلي ذاکري، مديرعامل راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران، در حاشيه مراسم رکوردشکني توليد سوزن ريلي در شرکت دانش‌بنيان گسترش صنايع ريلي ايران، در پاسخ به سؤال خبرنگار فارس درباره اتصال ايستگاه راه‌آهن خاوران به راه‌آهن تبريز اظهار کرد: اين پروژه طرحي سنگين بود که در زمان مسئوليت وي به‌عنوان معاون عمراني استانداري آذربايجان شرقي پيگيري شده است.

وي افزود: پس از حدود 22 سال، اين طرح در آخرين جلسه شوراي برنامه‌ريزي استان در اسفند 1402 به تصويب رسيد.

ذاکري با اشاره به ضرورت اجراي بخش زيرزميني اين مسير گفت: اتصال ايستگاه خاوران به راه‌آهن تبريز به حدود 10 کيلومتر تونل زيرزميني نياز دارد و اجراي آن با روال معمول پروژه‌هاي ملي، به دليل هزينه‌هاي سنگين و زمان طولاني موردنياز، مي‌توانست با دشواري‌هاي بيشتري همراه شود.

ادغام پروژه با مسير مرند ـ چشمه‌ثريا براي تأمين سرمايه

مديرعامل راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران ادامه داد: به همين دليل، اين طرح را در پروژه راه‌آهن مرند ـ چشمه‌ثريا ادغام کرديم تا مشکلات و محدوديت‌هاي اجرايي آن در قالب اين پروژه پيگيري شود و امکان استفاده از ظرفيت سرمايه‌گذاري شرکت‌هاي خارجي فراهم شود.

ذاکري با اشاره به دشواري‌هاي اجراي پروژه راه‌آهن ميانه ـ تبريز اظهار کرد: اين پروژه طرحي سنگين و زمان‌بر بود و پس از بيش از دو دهه، مسير آن تا خاوران به بهره‌برداري رسيد.

وي با اشاره به بخش‌هاي زيرزميني و هزينه‌بر اين طرح افزود: اجراي بخش‌هاي باقي‌مانده با روال معمول پروژه‌هاي ملي، به‌دليل هزينه‌هاي سنگين و زمان طولاني موردنياز، مي‌توانست با مشکلات بيشتري همراه شود.

مديرعامل راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران با اشاره به ادغام اين پروژه با طرح راه‌آهن مرند ـ چشمه‌ثريا ـ تبريز خاطرنشان کرد: هدف از اين اقدام، انتقال بخشي از مشکلات و محدوديت‌هاي اجرايي به چارچوب پروژه جديد و استفاده از ظرفيت سرمايه‌گذاري خارجي براي پيشبرد طرح است.

کاهش زمان سفر ريلي تبريز به تهران و مشهد تا 4 ساعت

مديرعامل راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران با اشاره به بهره‌برداري از مسير جديد راه‌آهن ميانه ـ تبريز تا ايستگاه خاوران گفت: استفاده از اين مسير، زمان سفر ريلي تبريز به تهران و مشهد را حدود 3.5 تا 4 ساعت کاهش داده است و توسعه خدمات مسافري در اين محور با مشارکت بخش خصوصي دنبال مي‌شود.

ذاکري اظهار کرد: اين پروژه يکي از مهم‌ترين طرح‌هاي ريلي استان بود که تکميل آن بيش از 22 سال طول کشيد و در نهايت، مسير تا ايستگاه خاوران به بهره‌برداري رسيد.

افزايش ظرفيت قطارهاي مسافري با مشارکت بخش خصوصي

وي با اشاره به خدمات ريلي فعلي در مسير تبريز ـ تهران و مشهد افزود: علاوه بر قطار پنج‌ستاره تهران ـ مشهد، قطار ديگري نيز از ايستگاه خاوران به مقصد مشهد حرکت مي‌کند و قطار تهران به خاوران نيز يک روز در ميان برقرار است.

کريدور 324 کيلومتري خاوران ـ تبريز ـ چشمه ثريا

وي با اشاره به اهميت پروژه ريلي خاوران ـ تبريز ـ مرند ـ چشمه ثريا اظهار کرد: اين طرح صرفاً يک خط ريلي در محدوده يک استان نيست، بلکه بخشي از کريدور راهبردي شرق به غرب کشور از سرخس در خراسان تا چشمه ثريا در آذربايجان غربي به شمار مي‌رود و بايد با مشخصات فني يکپارچه اجرا شود.

مديرعامل راه‌آهن با بيان اينکه طول اين پروژه 324 کيلومتر است، افزود: اتصال شبکه ريلي ايران به مرز ترکيه از طريق اين مسير مي‌تواند جايگاه کشور را در حمل‌ونقل بين‌المللي تقويت کرده و زمينه انتقال بار ميان شرق و غرب جهان، از جمله مسير چين به اروپا، را فراهم کند.

چشمه ثريا در شمال آذربايجان غربي، در محدوده مرزي ايران و ترکيه و در حوزه شهرستان ماکو و بخش بازرگان قرار دارد. اتصال ريلي به اين نقطه، حلقه مهمي در توسعه ارتباطات ريلي ايران با ترکيه و شبکه حمل‌ونقل اروپا محسوب مي‌شود.

ذاکري با اشاره به مراحل قانوني و سرمايه‌گذاري پروژه گفت: مجوز ماده 23 اين طرح در سال جاري اخذ شده و قرارداد با سرمايه‌گذار ترکيه‌اي که سهم 50 درصدي در پروژه دارد، تقريباً نهايي شده است. همچنين کميسيون تخصصي شوراي اقتصاد اين طرح را تأييد کرده و با ابلاغ مصوبه، امکان انعقاد قرارداد فراهم خواهد شد.

وي اعتبار مورد نياز براي اجراي فاز نخست پروژه را حدود يک‌ميليارد و 800 ميليون دلار اعلام کرد و افزود: تأمين مالي اين طرح از محل منابع دولتي و ساير روش‌هاي تأمين مالي در حال پيگيري است.

مديرعامل راه‌آهن ابراز اميدواري کرد که پروژه در سال آينده در جدول 20 پيوست بودجه قرار گيرد و مراحل نهايي تأمين اعتبار و اجراي آن طي سه تا چهار ماه آينده مشخص شود.

سرعت 160 کيلومتري قطارهاي مسافري در مسير جديد

وي با تشريح مشخصات فني پروژه اظهار کرد: سرعت پيش‌بيني‌شده براي قطارهاي باري در اين مسير 110 کيلومتر و براي قطارهاي مسافري 160 کيلومتر در ساعت است.

ذاکري افزود: اجراي پروژه در سه فاز پيش‌بيني شده است؛ در فاز نخست، احداث، تکميل و دوخطه‌کردن مسير دنبال مي‌شود و در فازهاي بعدي، برقي‌سازي خط، اجراي سيستم‌هاي سيگنالينگ و تأمين ناوگان ريلي در دستور کار قرار مي‌گيرد.

وي همچنين با اشاره به وضعيت مسير تبريز ـ مرند گفت: اين مسير به دوخطه‌شدن و بازسازي نياز دارد؛ چراکه قوس‌هاي تند موجود در طراحي قديمي، امکان افزايش سرعت قطارها را محدود کرده و عبور قطارها را با محدوديت‌هايي مواجه مي‌کند.

ظرفيت جابه‌جايي سالانه 20 ميليون تن کالا

مديرعامل راه‌آهن جمهوري اسلامي ايران با تأکيد بر ظرفيت ترانزيتي ايران اظهار کرد: کشور در چهارراه ارتباطي جهان قرار دارد و بايد با توسعه زيرساخت‌هاي حمل‌ونقل، به‌ويژه حمل‌ونقل ريلي، نقش مؤثرتري در جابه‌جايي کالا از شرق به غرب ايفا کند.

ذاکري گفت: اجراي اين پروژه بزرگ مي‌تواند زمينه جابه‌جايي سالانه 15 تا 20 ميليون تن کالا را فراهم کرده و نقش ايران را در انتقال بار از چين به اروپا و ساير مسيرهاي بين‌المللي افزايش دهد.

وي با اشاره به سهم فعلي آذربايجان شرقي از شبکه ريلي کشور خاطرنشان کرد: در حال حاضر حدود 8 درصد شبکه ريلي کشور در اين استان قرار دارد و با اجراي پروژه‌هاي پيش‌بيني‌شده و تکميل کريدور خاوران ـ تبريز ـ مرند ـ چشمه ثريا، اين سهم مي‌تواند به 10 درصد افزايش يابد.

گزارش فارس حاکي است، پروژه ريلي خاوران ـ تبريز ـ مرند ـ چشمه ثريا، با اتصال به مرز ايران و ترکيه و تکميل حلقه ارتباطي شمال‌غرب کشور، از طرح‌هاي مهم توسعه ترانزيت ريلي ايران به شمار مي‌رود؛ طرحي که در صورت تأمين مالي و اجراي کامل، مي‌تواند ظرفيت جابه‌جايي بار و مسافر را افزايش داده و نقش کشور را در کريدور شرق به غرب تقويت کند.

منبع: خبرگزاري فارس