کاهش سهم دلار از ذخاير ارزي جهان

دارايي‌هاي دلار سال گذشته 56 درصد از ذخاير ارزي رسمي را تشکيل مي‌داد، در حالي که اين رقم يک دهه قبل 64 درصد بود. اين تغيير اغلب به عنوان مدرکي از دلارزدايي گسترده ذکر مي‌شود، اما محققان فدرال رزرو مي‌گويند مطالعه آنها نشان مي‌دهد که تعداد تقريبا برابري از کشورها، دارايي‌هاي دلاري خود را در دو دوره جداگانه از سال 2015 افزايش و کاهش داده‌اند.

ليندا اس گلدبرگ و اسنها پارتاساراتي هفته گذشته در يک وبلاگ نوشتند: «شواهد کمي از تنوع‌بخشي رسمي گسترده و فاصله گرفتن از دلار آمريکا وجود دارد. آمار کلي مي‌تواند برداشت‌هاي گمراه‌کننده‌اي از روندهاي کلي ايجاد کند، در حالي که در واقع منعکس‌کننده اقدامات متمرکز چند بازيگر بزرگ است.»

مطالعه فدرال رزرو نيويورک نشان داد که چين و روسيه بيشترين سهم را در کاهش ذخاير دلار بين سال‌هاي 2015 تا 2019 داشته‌اند، در حالي که چين، روسيه، مکزيک و مراکش عامل بخش عمده‌اي از کاهش سهام دلار از ذخاير ارزي در دوره 2019 تا 2023 بوده‌اند.

اين محققان مدعي شدند: تغييرات در کشورهاي ديگر تا حد زيادي منعکس‌کننده نيازهاي خاص هر کشور از جمله دسترسي به نقدينگي دلار، مديريت نرخ ارز و بيمه در برابر شوک‌هاي مالي است. آنها افزودند: «اين محرک‌ها هنوز قدرت خود را حفظ کرده‌اند. کانال تغيير ذخاير نشان‌دهنده گروهي چرخشي از کشورها است که به نيازهاي مديريت ذخاير خاص خود پاسخ مي‌دهند تا اجتناب سيستماتيک از دلار.»

بر اساس گزارش بلومبرگ، داده‌هاي صندوق بين‌المللي پول در ژانويه نشان داد که ميزان دلار در خزانه بانک‌هاي مرکزي خارجي در پايين‌ترين سطح از سال 1995 قرار دارد، اما اين کاهش به دليل افت ارزش دلار بوده است، نه کاهش دارايي‌ها. با اين حال، يک مطالعه جداگانه که در ژوئن منتشر شد، نشان داد که اکثر بانک‌هاي مرکزي جهان قصد دارند در بلندمدت ميزان وابستگي به ارز آمريکا را کاهش دهند.

ذخاير روسيه پس از آغاز جنگ در اوکراين مسدود شد و اين امر انگيزه آشکاري براي مسکو ايجاد کرد تا مدت‌ها قبل از شروع تحريم‌ها، از دارايي‌هاي دلاري فاصله بگيرد. چين هم دلايل راهبردي خود را براي کاهش وابستگي به دلار دارد. اين کشورها دارندگان ذخاير عظيمي هستند که تصميماتشان، تاثير چشمگيري بر آمار کلي دارند.

چين بيشترين ميزان طلا را از سال 2023 به ذخاير خود اضافه کرد و خريدها را در ماه اوت، حتي با وجود افزايش قيمت طلا، تسريع کرد.

طبق داده‌هاي روز دوشنبه بانک مرکزي چين، يکي از بزرگترين خريداران رسمي جهان، ذخايرش را به ميزان 650 هزار اونس افزايش داد و روند خريد را براي بيست و دومين ماه متوالي ادامه داد.