مغز پنهان جام‌جهاني 2026

مراکز عملياتي فيفا و لنوو در ميامي با ظرفيت کامل مشغول فعاليت هستند. اين رقابت‌ها با حضور 48 تيم در 16 شهر آمريکا، کانادا و مکزيک برگزار مي‌شود و از نظر گستره جغرافيايي و حجم عمليات، بزرگ‌ترين جام جهاني تاريخ به شمار مي‌رود.

لنوو به‌عنوان شريک رسمي فناوري فيفا، دو مرکز اصلي را براي مديريت اين رويداد راه‌اندازي کرده است؛ «مرکز فرماندهي فناوري» و «مرکز عمليات مسابقات». اين مراکز اطلاعات مربوط به سفر تيم‌ها، ارسال تجهيزات، وضعيت ورزشگاه‌ها، حمل‌ونقل، حضور تماشاگران و ده‌ها شاخص ديگر را به‌صورت لحظه‌اي دريافت و تحليل مي‌کنند.

نقطه اتکاي اين ساختار، سامانه‌هاي هوش مصنوعي هستند. اين ابزار‌ها داده‌هاي دريافتي از منابع مختلف را در يک داشبورد واحد تجميع کرده و اختلالات احتمالي را پيش از تبديل شدن به بحران شناسايي مي‌کنند. به گفته مديران لنوو، بدون استفاده از هوش مصنوعي، مديريت اين حجم از اطلاعات به نيروي انساني چند برابر بزرگ‌تر نياز داشت.

در اتاق فرمان، ديوار‌هاي بزرگي از نمايشگر‌ها به نمايش مسير پرواز تيم‌ها، وضعيت محموله‌هاي ارسالي، گزارش ورزشگاه‌ها، شبکه‌هاي حمل‌ونقل و حتي فعاليت‌هاي مرتبط با جام جهاني در شبکه‌هاي اجتماعي اختصاص يافته است. هدف اين است که برگزارکنندگان بتوانند در کوتاه‌ترين زمان ممکن نسبت به هر تغيير يا مشکل واکنش نشان دهند.

بخش مهم ديگري از اين پروژه به جمع‌آوري و تحليل داده اختصاص دارد. لنوو حجم عظيمي از اطلاعات مربوط به رفتار هواداران، مديريت منابع، تردد جمعيت و الگو‌هاي مصرف را پردازش مي‌کند؛ داده‌هايي که به گفته مسئولان اين شرکت مي‌تواند در برگزاري رويداد‌هاي بزرگ آينده نيز مورد استفاده قرارگيرد.

در کنار مديريت مسابقات، هوش مصنوعي وارد حوزه فني فوتبال نيز شده است. سامانه «فيفا اِي‌آي پرو» که در اختيار مربيان و تحليلگران قرار دارد، با استفاده از داده‌هاي زيستي جمع‌آوري‌شده از حسگر‌هاي نصب‌شده روي بازيکنان، وضعيت فيزيکي و عملکرد بدني آنها را به‌صورت لحظه‌اي ارزيابي مي‌کند. دسترسي به اين سامانه محدود است و بازيکنان امکان انصراف از اين فرايند تحليلي را ندارند.

جام جهاني 2022 قطر با حضور 32 تيم و در هشت ورزشگاه برگزار شد. اما در نسخه 2026 تعداد تيم‌ها به 48 رسيده و مسابقات در سه کشور و 16 شهر برگزار مي‌شود؛ تغييري که پيچيدگي عملياتي اين رقابت‌ها را به سطحي بي‌سابقه رسانده است.

يکي از قابليت‌هايي که فيفا و لنوو براي هواداران در نظر گرفته‌اند، سامانه «مسيريابي هوشمند» در اپليکيشن رسمي جام جهاني است. اين قابليت با استفاده از داده‌هاي لحظه‌اي، مناطق پرتراکم ورزشگاه را شناسايي کرده و بهترين مسير‌هاي دسترسي را به تماشاگران پيشنهاد مي‌دهد.

با اين حال، گستردگي داده‌هاي جمع‌آوري‌شده نگراني‌هايي درباره حريم خصوصي ايجاد کرده است. فيفا اعلام کرده اطلاعات کاربران به‌صورت ناشناس پردازش مي‌شود، اما سياست‌هاي اين نهاد امکان اشتراک‌گذاري برخي داده‌ها با شرکاي تجاري و تبليغاتي را نيز پيش‌بيني کرده است.

در نهايت، ميليون‌ها هوادار هرگز متوجه فعاليت اين اتاق‌هاي فرمان نخواهند شد؛ اتاق‌هايي که از پشت صد‌ها نمايشگر، يکي از بزرگ‌ترين رويداد‌هاي ورزشي جهان را لحظه‌به‌لحظه هدايت مي‌کنند.

منبع : باشگاه خبرنگاران