13 شهرک مرزي لبنان که اسرائيل چشم طمع به آنها دارد

در اين دور از تجاوزات اسرائيل تلاش مي‌کند، «خط آبي» را که در سال 2000 به عنوان خط آتش‌بس موقت تصويب شده، به مرز دائمي تبديل کند، در حالي که لبنان بر اجراي قطعنامه شماره 1701 شوراي امنيت بدون هيچگونه تحريفي تأکيد مي‌کند.

خط آبي اگرچه به طول 120 کيلومتر به عنوان مرز جنوب لبنان با شمال فلسطين اشغالي مشخص شده، اما از لحاظ بين‌المللي به عنوان مرزي رسمي رسميت شناخته نشده است. در اين خط 13 نقطه اختلاف وجود دارد که لبنان آنها را مناطق اشغالي مي‌داند.

عليرغم صدور قطعنامه 1701 در سال 2006 براي پايان دادن به جنگ در آن زمان که خواستار ايجاد منطقه غيرنظامي در جنوب رودخانه ليتاني بود، نقض‌هاي اسرائيل با عبور از خط آبي و تصرف نقاط مورد اختلاف ادامه يافت، اين درحالي است که اين مناطق رسما توسط سازمان‌ملل جزو خاک و سرزمين لبنان ثبت شده‌اند.

اما 13 نقطه مورد اختلاف لبنان در امتداد خط آبي که آنها را از آن خود مي‌داند و تحت اشغال اسرائيل هستند، کدامند؟

نقاط مرزي مورد اختلاف بين لبنان و اسرائيل 13 منطقه جغرافيايي را شامل مي‌شوند که در امتداد مرز قرار دارند. درباره 7 نقطه تفاهم حاصل شده، اما درباره 6 نقطه اختلاف نظر به قوت خود باقي است. اين نقاط از حيث مساحت از مناطق بسيار کوچک تا بزرگ تشکيل شده‌اند و مساحت برخي از آنها به 18 هزار مترمربع مي‌رسد.

اين 13 منطقه مرزي عبارت‌اند از:

- رأس ناقورة (منطقه B1)

رأس ناقوره منطقه ساحلي بسيار مهم و راهبردي است.

- علما الشعب

شهرک علما الشعب که در سه نقطه آن بين لبنان و اسرائيل اختلاف وجود دارد و يکي از زيباترين روستاهاي لبنان با اکثريت مسيحي‌نشين است.

- البستان

شهرک البستان مقابل مرزهاي فلسطين اشغالي قرار دارد و تنها چند کيلومتر با پايگاه‌هاي اسرائيلي فاصله دارد. اين شهرک کاملا روي خط آبي قرار دارد و با بيروت 140 کيلومتر، مرکز استان صيدا 98 کيلومتر و مرکز استان صور 36 کيلومتر فاصله دارد.

دليل نامگذاري اين شهرک به البستان به خاطر فراواني آب و سرسبزي آن است. چشمه «ريشا» در اين شهرک قرار دارد و از اينجا سرچمشه مي‌گيرد.

- مروحين

شهرک مروحين يکي از شهرک‌هاي استان صور از سمت بنت جبيل است که با فلسطين ‌اشغالي و مرزهاي آن تنها 30 کيلومتر فاصله دارد و در نزديکي شهرک صهيونيست‌نشين «زرعيت» است.

- رميش

شهرک رميش از جنوب به مرزهاي فلسطين اشغالي، از شرق به شهرک يارون، از غرب به شهرک عيتا الشعب و از شمال به شهرک‌هاي ابل، دبل و حنين محدود مي‌شود.

مساحت آن 14 کيلومتر مربع، ارتفاع آن از دريا 570 متر در المرج و 730 متر در قطمون مي‌رسد و زمين‌هاي بسيار حاصل‌خيزي براي کاشت توتون، زيتون، حبوبات، انگور و انجير دارد.

- مارون الرأس

شهرک مارون الرأس يکي از روستاهاي لبناني وابسته به شهرساتان بنت جبيل در استان نبطيه است و با مرزهاي فلسطين اشغالي تنها دو کيلومتر فاصله دارد.

اين شهرک به دليل قرار گرفتن روي ارتفاعات بلند و مشرف به بسياري از مناطق مهم در جنوب لبنان و شمال فلسطين اشغالي از اهميت راهبردي بسياري برخوردار است.

مارون الرأس تنها 120 کيلومتر با بيروت فاصله دارد.

- بليدا

ساکنان شهرک بليدا به پرچم‌داري شهداي مقاومت و همچنين مقاومت در برابر اشغالگري اسرائيل افتخار مي‌کنند. از زمان اشغال سرزمين‌هاي فلسطين به دست باندهاي جنايتکار صهيونيستي «هاگانا» در سال 1948 جوانان شهرک بليدا همواره در کنار ديگر روستاها و شهرک‌هاي همجوار در برابر رژيم صهيونيستي ايستادگي و مقاومت کرده‌اند.

- ميس الجبل

شهرک ميس الجبل که به حاصل‌خيري اراضي و زمين‌هايش معروف است، يکي از بزرگ‌ترين شهرک‌هاي شهرستان مرجعيون در استان نبطيه محسوب مي‌شود.

دليل نامگذاري اين شهرک به داشتن درختان کهنسالي است که در کنار همه خانه‌هاي اين شهرک مشاهده مي‌شود، علاوه بر اينکه خانه‌هاي اين شهرک با سنگ‌هايي بنا شده که به آن «الميسي» گفته مي‌شود.

- عديسه

شهرک عديسه چندان از رخدادهاي جاري در غزه و جنگ اسرائيل در نوار غزه دور نيست و همواره در کنار ديگر شهرک‌هاي مرزي لبنان در کنار فلسطيني‌ها بوده است.

اين شهرک جنوبي، نزديک منطقه از سمت شرق به مرزهاي شمالي فلسطين اشغالي است، به همين دليل همواره در معرض آتش و تجاوزات رژيم صهيونيستي بوده است.

عديسه آخرين روستايي بود که ارتش رژيم صهيونيستي پس از آزادي جنوب لبنان، از آن خارج شد و تا امروز آثار اشغالگري و تجاوز در آن با هزاران مين کاشته شده در تپه‌ها و ارتفاعات آن وجود دارد که موجب مجروحيت و معلوليت شماري از اهالي اين شهرک شده است.

بعد از جنگ 33 روزه، عديسه اولين روستايي بود که اسرائيل تلاش کرد، آن را اشغال کند، اما با برجا گذاشتن 12 کشته و ده‌ها زخمي از نظاميانش در اشغال آن با شکست مواجه شد و براي خارج کردن نظاميانش مجبور به بمباران هوايي شهرک و استفاده از نيروي هواييش شد.

- کفرکلا

شهرک کفرکلا يکي از گذرگاه‌هاي جنوب لبنان به دشت‌هاي فلسطين اشغالي است. اين شهرک با جمعيتي بالغ بر 15 هزار نفر در مساحت گسترده‌اي از اراضي و ارتفاعاتي ساکن هستند که به اراضي فلسطين اشغالي از مد العين گرفته تا النظر اشراف دارند.

کفرکلا به زيتون و روغن زيتونش معروف است و هيچ منطقه‌اي از لبنان زيتون و روغن زيتوني به مرغوبي زيتون کفرکلا ندارد.

- الوزاني

شهرک الوزاني از توابع شهرستان مرجعيون است. جمعيت آن به 300 نفر مي‌رسد که به کشاورزي و دامداري مشغول هستند. الوزاني با بيروت تنها 120 کيلومتر فاصله دارد و به شهرکي توريستي با مناظر بسيار معروف است.

در اين شهرک رودخانه الوزاني جريان دارد که تميزترين و پاک‌ترين رودخانه لبنان است و مرز جغرافيايي جنوب لبنان با جولان اشغالي سوريه را تشکيل مي‌دهد.

 نقاطي راهبردي

مساحت اين شهرک‌ها با يکديگر تفاوت دارد. بزرگ‌ترين آنها به ترتيب شهرک‌هاي رميش، عديسه و الوزاني هستند و لبنان تأکيد مي‌کند که 485 هزار 39 مترمربع از مساحتش از آن جدا شده است.

- مزارع شبعا

افزون بر آن، لبنان بر بازگرداندن بخش شمالي شهرک «الغجر» و مناطق مرزي «مزارع شبعا» و تپه‌هاي «کفر شوبا» نيز تأکيد دارد. مزارع شبعا منطقه‌اي راهبردي است که توسط اسرائيل در سال 1967 اشغال شد و بر بازگرداندن آن همواره تأکيد داشته است، درحالي که سازمان ملل آن را از آن سوريه مي‌داند.

- کفرشوبا

کفرشوبا بر کوهپايه‌هاي جنوب غربي «جبل الشيخ» و در مثلث مرزي که لبنان و سوريه و فلسطين اشغالي را به هم مرتبط مي‌کند، قرار دارد. اين شهرک داراي موقعيت راهبردي خاصي است که اگرچه اسرائيل در سال 2000 از آن خارج شد، اما چشم به تصرف مجدد آن دارد.

کفرشوبا مشرف به دشت الحوله و الجليل اعلي در عمق فلسطين اشغالي است و اطراف آن از سمت جنوب و غرب قله‌هاي جبل عامل قرار دارد.

کفر شوبا به دليل اشراف بر مناطق راهبردي اسرائيلي مانند تپه‌هاي الرمثا، السماقه و رويسات العلم از اهميت نظامي بسياري برخوردار است. اين اشراف از سمت شمال و شرق به اين شهرک نقش راهبردي بسيار مهمي در مقابله با هرگونه تحرکات نظامي ارتش رژيم صهيونيستي داده و موجب شده تا به منطقه‌اي مرکزي در درگيري‌هاي مرزي تبديل شود.

تلاش رژيم صهيونيستي براي بلعيدن اراضي لبنان

پيش از آغاز جنگ اسرائيل در 7 اکتبر گذشته، تنش‌هاي بسياري بين لبنان و اسرائيل وجود داشت، اوج اين تنش‌ها به اقدام رژيم صهيونيستي در تجاوز به بخش شمالي شهرک مرزي الغجر و حصارکشي و ساخت ديوار بتني اطراف شهرک در راستاي سياست‌هاي توسعه طلبانه آن در مرزهاي لبنان و فلسطين اشغالي باز مي‌گردد.

شهرک الغجر هم اکنون به دو بخش شمالي و جنوبي تقسيم شده است. بخش شمالي آن در خاک لبنان است و بخش جنوبي آن جزو مناطق جولان سوريه محسوب شده که از سال 1967 در اشغال رژيم صهيونيستي است.

از زماني که اسرائيل از بخش شمالي شهرک الغجر طي جنگ ژوئيه 2006 عقب‌نشيني کرد، لبنان خواستار بازگرداندن بخش جنوبي آن نيز مي‌باشد. در 4 ژوئيه 2023 وزارت خارجه لبنان بيانيه شديد اللحني صادر کرد و طي آن تلاش اسرائيل براي الحاق بخش شمالي روستاي الغجر به سرزمين‌هاي اشغالي را نقض آشکار قطعنامه 1701 شوراي امنيت دانست که به جنگ 2006 پايان داد.

در حال حاضر اسرائيل تلاش مي‌کند، خط آبي را مرز رسمي در نظر بگيرد و  لبنان را در برابر امر واقع قرار دهد، در حالي که قطعنامه سازمان ملل آن را مرزي موقت مي‌داند.

نقطه آغاز خط آبي منطقه B1 است که بين 30 تا 40 متر با رأس الناقوره فاصله دارد و درحال حاضر اين منطقه، کانون اصلي درگيري‌هاست و رژيم صهيونيستي تلاش مي‌کند، اين خط را 20 تا 30 متر به داخل اراضي لبنان بکشاند.

نقطه B1 هم براي لبنان و هم براي رژيم صهيونيستي داراي اهميت راهبردي بسياري است. اين منطقه صرفا يک نقطه جغرافيايي نيست، بلکه ارتفاعاتي مشرف به مناطق گسترده‌ و وسيعي است که به آن اهميت نظامي بسيار بزرگي مي‌دهد.

از سمت فلسطين اشغالي اشراف اين منطقه تا شهر حيفا در عميق سرزمين‌هاي اشغالي مي‌رسد، همين موجب شده تا رژيم صهيونيستي خواستار تسلط بر آن باشد، از سوي ديگر، نيز لبنان آن را بخشي از خاک خود و عاملي محوري در ترسيم مرزهاي دريايي‌اش مي‌داند.