قطر در پي حملات موشکي ايران به تأسيسات حياتي صنعتي راسلفان و انسداد عملي تنگه هرمز، ناچار به کاهش شديد هزينههاي دولتي در داخل و خارج شده و اقتصاد اين کشور که بر پايه صادرات گاز طبيعي استوار است، با کوچکترين اندازه خود در سالهاي اخير مواجه شده است.
بر اساس گزارش مؤسسه تحليل دلوآيت، بخش غيرنفتي قطر نيز همچنان تحت فشار درگيريهاي منطقهاي قرار دارد و شاخص مديران خريد و گردشگري ورودي تا آوريل 2026 در وضعيت انقباض باقي ماندهاند.
طبق گزارشهاي بينالمللي، صادرات الانجي قطر از مسير تنگه هرمز براي ماهها متوقف شده و درآمدهاي نفتي اين کشور با کاهش 23.5 درصدي روبهرو شده است.
کسري بودجه قطر در سه ماهه نخست سال 2026 نسبت به مدت مشابه سال قبل بيش از 20 برابر افزايش يافته و به 10.3 ميليارد ريال (معادل 2.83 ميليارد دلار) رسيده است.
صندوق بينالمللي پول نيز پيشبيني کرده که اقتصاد قطر در سال جاري تا 8.6 درصد کوچکتر شود، در حالي که «آندرياس کريگ»، تحليلگر برجسته منطقهاي، حتي سقوطي تا 13 درصد را محتمل ميداند.
در واکنش به اين شوک درآمدي، دولت قطر سياست انقباض مالي را در پيش گرفته و مخارج خود را در پروژههاي داخلي و سرمايهگذاريهاي خارجي به شدت کاهش داده است.
تحليلگران معتقدند که صندوق ثروت ملي قطر (قطر اينوستمنت اتوريتي) ممکن است ناچار به فروش بخشي از داراييهاي خارجي خود از جمله املاک و سهام بانکي در اروپا و آمريکا براي پوشش کسري بودجه 2026 شود.
اين اقدام ميتواند پيامدهاي گستردهاي براي بازارهاي غربي داشته باشد که سرمايههاي قطري سالهاست نقش مهمي در آنها ايفا ميکنند.
در مرکز اين بحران اقتصادي، تأسيسات صنعتي راسلفان قرار دارد؛ بزرگترين مجتمع توليد گاز طبيعي مايع در جهان که در فاصله 80 کيلومتري شمال دوحه واقع شده است.
اين منطقه که توسط شرکت دولتي قطر انرژي اداره ميشود، در تاريخ 18 مارس 2026 (27 اسفند 1404) هدف حملات موشکي ايران قرار گرفت. بر اساس گزارشها، پنج موشک بالستيک از سوي ايران به سمت اين تأسيسات شليک شد که چهار فروند آن رهگيري و يک فروند به مجتمع اصابت کرد و آتشسوزي گستردهاي به دنبال داشت.
منابع داخلي قطر تأکيد کردند که تمامي پرسنل حاضر در محل شناسايي شدهاند و تلفات جاني در اين حمله گزارش نشده است.
سعد بن شريده الکعبي، وزير انرژي قطر و مديرعامل شرکت قطرانرژي، اعلام کرد که دو واحد از 14 واحد فرآوري الانجي و يکي از دو کارخانه تبديل گاز به مايعات در اين حملات آسيب ديده است که معادل 17 درصد از ظرفيت صادراتي الانجي قطر را مختل کرده است.
به گفته الکعبي، عمليات تعمير اين واحدها که شرکت آمريکايي اکسون موبيل نيز در آنها سهام دارد، ممکن است سه تا پنج سال به طول انجامد و سالانه حدود 12.8 ميليون تن از توليد الانجي را متوقف کند.
برآورد اوليه خسارت سالانه اين حملات حدود 20 ميليارد دلار کاهش درآمد اعلام شده است و هزينه بازسازي واحدهاي آسيبديده نيز 26 ميليارد دلار برآورد ميشود.
اما بحران راسلفان به حملات موشکي مارس محدود نشد. در تاريخ 22 ژوئن 2026 (1 تير 1405)، انفجاري مهيب در کارخانه تأمين گاز بارزان واقع در همين مجتمع صنعتي رخ داد که بر اساس آخرين گزارشها، دستکم 13 کشته و 66 زخمي بر جاي گذاشت.
بر اساس گزارشها، اين انفجار زماني رخ داد که کارگران مشغول راهاندازي مجدد اين کارخانه پس از تعطيلي چندماهه ناشي از حملات پيشين بودند. وزير انرژي قطر با تأکيد بر اينکه اين حادثه تصادفي بوده و نتيجه خرابکاري يا اقدام خصمانه نيست، اعلام کرد که کارخانه بارزان از دسامبر 2025 به دليل نياز به تعميرات اساسي تعطيل بوده و تنها دو روز پيش از انفجار مجدداً راهاندازي شده بود. قربانيان اين انفجار از اتباع هند و پاکستان گزارش شدهاند.
مجموعه اين رويدادها يعني حملات موشکي مارس، تعطيلي طولانيمدت واحدهاي توليدي، انسداد مسيرهاي صادراتي و انفجار مرگبار ژوئن، اقتصاد قطر را با چالشي بيسابقه مواجه کرده است.
با وجود ذخاير هنگفت مالي صندوق ثروت ملي که ميتواند به طور موقت از اقتصاد حمايت کند، تداوم اين بحران مدل اقتصادي مبتني بر درآمدهاي گازي اين کشور را با چالشهاي جدي و بلندمدتي مواجه ساخته و ممکن است قطر را براي نخستين بار در سالهاي اخير به فروش گسترده داراييهاي خارجي خود وادار کند.
اظهار نظر 0
روزنامه به دیدگاه شما نیازمند است،از نظراتتون روی موضوعات پیشوازی خواهیم کرد.